Neurokognitywne aspekty wykorzystania platform internetowych w nauce języków obcych Autorzy: Liudmyla Yasnohurska, Olga Mayevska, Kateryna Rybakova, Larysa Duz, Zhanna Davydova, Alina Medynska Streszczenie: Dynamiczny rozwój technologii cyfrowych w edukacji zmienił sposób nauczania języków obcych, sprawiając, że wykorzystanie platform internetowych odgrywa coraz ważniejszą rolę we współczesnej praktyce edukacyjnej. Wraz z coraz szerszym włączaniem środowisk nauczania online do szkolnictwa wyższego rośnie potrzeba lepszego zrozumienia, w jaki sposób innowacyjne podejścia wspomagane technologią mogą wspierać rozwój kompetencji językowych, wzmacniać autonomię uczących się oraz zwiększać ich zaangażowanie w naukę języka angielskiego jako obcego (EFL). Pomimo rosnącej liczby badań poświęconych tej tematyce wciąż brakuje wystarczających danych empirycznych z badań porównawczych dotyczących skuteczności różnych modeli nauczania wspomaganego technologią. Celem badania było porównanie skuteczności odwróconego nauczania w formule mieszanej (flipped-blended learning), nauczania języka opartego na zadaniach i zintegrowanego z zasadami podejścia socjokulturowego oraz tradycyjnego nauczania skoncentrowanego na nauczycielu. Modele te oceniano pod kątem rozwijania kompetencji komunikacyjnych osób uczących się języka angielskiego jako obcego, ich autonomii, samoregulacji, świadomości metapoznawczej i strategii uczenia się języka. W dwóch ukraińskich uniwersytetach przeprowadzono eksperymentalne badanie w działaniu z zastosowaniem metod mieszanych. Uczestniczyło w nim 69 studentów studiów pierwszego stopnia uczących się języka angielskiego jako obcego, podzielonych na trzy grupy. Dane zebrano za pomocą ocen kompetencji komunikacyjnych, kwestionariusza autonomii uczących się, obserwacji zajęć oraz częściowo ustrukturyzowanych wywiadów. W pierwszej grupie eksperymentalnej zastosowano model odwróconej klasy w formule mieszanej. Studenci mogli wykonywać interaktywne ćwiczenia online, rozwiązywać testy adaptacyjne, uczestniczyć w synchronicznych zajęciach konwersacyjnych oraz tworzyć refleksyjne e-portfolia. Druga grupa eksperymentalna pracowała zgodnie z multimodalnym modelem nauczania opartym na zadaniach i wspieranym zasadami podejścia socjokulturowego, realizując różnorodne cyfrowe zadania zespołowe. Grupę kontrolną nauczano tradycyjnymi metodami pod kierunkiem nauczyciela, przy ograniczonym wykorzystaniu technologii. W rezultacie studenci ze wszystkich trzech grup osiągnęli postępy, jednak najbardziej zauważalne odnotowano w drugiej grupie eksperymentalnej. Dotyczyły one przede wszystkim rozwoju kompetencji komunikacyjnych w języku obcym oraz świadomości metapoznawczej. Ponadto studenci rozwinęli umiejętność stosowania różnorodnych strategii uczenia się i wykazywali większe zaangażowanie w proces nauki. Z kolei w pierwszej grupie eksperymentalnej zaobserwowano znaczną poprawę w zakresie autorefleksji i zarządzania narzędziami cyfrowymi. Grupa kontrolna osiągała natomiast wolniejsze postępy. Wyniki wskazują, że wspomagane technologią nauczanie języka oparte na zadaniach i zasadach podejścia socjokulturowego przynosi najlepsze rezultaty w rozwijaniu kompetencji komunikacyjnych, autonomii uczących się i ich zaangażowania. Natomiast odwrócone nauczanie w formule mieszanej jest szczególnie skuteczne w rozwijaniu refleksyjnego uczenia się oraz samoregulowanego korzystania z narzędzi cyfrowych. W odniesieniu do jakości i pogłębienia nauczania języków obcych badanie wykazuje możliwość skutecznego stosowania innowacyjnych podejść wykorzystujących platformy internetowe. Ich efektywność wzrasta jednak wtedy, gdy są zgodne z uznanymi podejściami metodycznymi, takimi jak podejście socjokulturowe oraz nauczanie języka oparte na zadaniach (TBLT). Chociaż wyniki częściowo zinterpretowano z perspektywy neurokognitywnej, w badaniu nie zastosowano bezpośrednich metod pomiaru funkcji poznawczych ani procedur neuronaukowych.